ABD Başkanı Donald Trump, büyük umutlarla gerçekleştirdiği Çin ziyaretini cuma günü tamamladı. Bu ziyaret, diplomatik açıdan görkemli bir etkinlik olarak dikkat çekerken, ekonomik açıdan piyasalarda beklenen etkiyi oluşturamadı. 15 Mayıs 2026 tarihli habere göre, Trump, ticaret anlaşmalarını ön plana çıkarırken Pekin yönetimi, Tayvan konusunda sert uyarılarda bulundu ve İran ile savaşın önlenmesi gerektiğini vurguladı.
Trump’ın 2017 yılından bu yana bir ABD başkanının gerçekleştirdiği ilk Çin ziyareti, yaklaşan ara seçimler öncesinde siyasi destek ve ekonomik sonuçlar elde etme amacı taşıyordu. Ancak zirveden çıkan sonuçlar, beklentilerin oldukça gerisinde kaldı.
Ziyaret boyunca askeri törenler, resmi yemekler ve bahçe gezileri gibi diplomatik etkinlikler ön plandaydı. Trump, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile yaptığı görüşmelerde olumlu ifadeler kullanarak, bu görüşmeleri “verimli” olarak nitelendirdi. Trump, son görüşmesinde “İnanılmaz bir ziyaretti. Çok iyi şeyler oldu” şeklinde konuştu.
Çin Dışişleri Bakanlığı, zirve öncesinde ABD ve İsrail’in İran ile yürüttüğü savaşa ilişkin sert bir açıklama yaptı. “Bu çatışma hiç yaşanmamalıydı ve devam etmesi için bir neden yok” ifadeleriyle savaşın sona erdirilmesi için barış çabalarına destek verdiklerini belirttiler.
Ticaret anlaşmaları açısından ise ABD tarafı, tarım ürünleri satışına yönelik bazı anlaşmalar yaptıklarını ve gelecek için ticaret mekanizmaları oluşturmak adına ilerlemeler kaydettiklerini bildirdi. Tarafların yaklaşık 30 milyar dolarlık hassas olmayan ürünleri belirlemeyi planladığı dile getirildi. Ancak Nvidia’nın gelişmiş H200 yapay zeka çiplerinin Çin’e satışı konusunda herhangi bir ilerleme sağlanamadı.
Trump, Çin’in 200 adet Boeing uçağı siparişi vereceğini açıkladı. Ancak piyasalar bu açıklamaya pek olumlu yanıt vermedi; zira beklentiler yaklaşık 500 uçak seviyesindeydi. Açıklamanın ardından Boeing hisseleri, yüzde 4’ten fazla değer kaybetti.
Uzmanlar, zirvenin diplomatik açıdan istikrar mesajı verdiğini, ancak ekonomik içerik açısından zayıf kaldığını belirtti. Çin borsaları da sınırlı anlaşmalar nedeniyle düşüş yaşadı. Zirvenin en önemli çıktılarından biri, geçen ay varılan ticaret ateşkesinin korunması oldu; ancak bu ateşkesin süresinin uzatılıp uzatılmayacağı henüz netlik kazanmadı.
Xi Jinping, Tayvan konusunda yaptığı açıklamada, “Tayvan meselesinin yanlış yönetilmesi çatışmaya yol açabilir” uyarısında bulundu. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise, Washington’un Tayvan politikasında herhangi bir değişiklik olmadığını belirterek, pozisyonlarını açıkça ifade ettiklerini söyledi. Tayvan Dışişleri Bakanlığı ise ABD’ye destek açıklamaları için teşekkür etti.
Görüşmelerde, Hong Konglu medya patronu Jimmy Lai’nin tutukluluğu da gündeme geldi. Çin, Hong Kong konularını iç iş olarak nitelendirirken, ABD tarafı bu meseleyi Xi’ye iletti.
Xi Jinping, devlet yemeğinde yaptığı konuşmada iki ülke ilişkilerine vurgu yaparak, “Dünyanın en önemli ilişkisi. Bunu yürütmek ve asla bozmak zorundayız” ifadesini kullandı.
About the Author
